istorie o miłości, przyjaźni i walce. Aneg‑
doty o królach, wynalazcach, myślicie‑
lach, przemysłowcach. Opowieści o żydowskich
świętach, obyczajach, religii i kulturze. O życiu
znanym z kronik, gazet, a także ulic... To i o wie‑
le więcej czeka na Was w Muzeum Historii Ży‑
dów Polskich POLIN w Warszawie. Nowocze‑
sna instytucja kultury ukazuje 1000 lat dziejów
Żydów polskich. Jest też miejscem dialogu dla
wszystkich, którzy pragną lepiej poznać prze‑
szłość i współczesną kulturę żydowską. Wnikli‑
wi z polsko‑żydowskiej historii mogą wyciągnąć
także wnioski na temat problemów trawiących
współczesne społeczeństwo, takich jak nacjona‑
lizm czy ksenofobia.
Wystawa stała w POLIN obejmuje 8 galerii:
Las, Pierwsze spotkania (960–1500), Paradisus
Iudaeorum (1569–1648), Miasteczko (1648–
1772), Wyzwania nowoczesności (1772–1914),
Na żydowskiej ulicy (1918–1939), Zagłada
(1939–1945), Powojnie (1944 do dziś) oraz ga‑
lerię Dziedzictwo. Ekspozycje przedstawiają
poszczególne etapy historii Żydów. Tysiąc lat
temu Polskę porastały głównie gęste knieje.
Zbiory muzeum rozpoczyna więc galeria Las.
Wchodząc do niej, będziemy mogli wyobrazić
sobie taką Polskę, jaką zobaczyli Żydzi. Pozna‑
my też legendę o ich przybyciu do kraju Miesz‑
ka I. Początek owej legendy wyznacza słowo
„Polin”, co po hebrajsku znaczy „tutaj odpocz‑
niesz”. Co ciekawe, słowo to oznacza także
Polskę. Trudno o trafniejszą analogię między
miejscem odpoczynku, a państwem dającym
schronienie...
Na wystawie stałej w galerii Miasteczko można
podziwiać odtworzony w muzeum POLIN dach
i bimę jednego z najwspanialszych zabytków
żydowskiej architektury sakralnej na ziemiach
polskich. Drewnianą konstrukcję z ręcznie na‑
niesionymi polichromiami wykonało 400 wo‑
lontariuszy i ekspertów z całego świata. Prace
zajęły dekadę! Rekonstrukcję rozpoczęto od od‑
tworzenia konstrukcji dachu przy użyciu narzę‑
dzi i technik ciesielskich stosowanych w XVII w.
Następnie, zgodnie z techniką sprzed prawie 400
lat, przygotowano malowidła zdobiące sklepie‑
nie. Każdy panel był impregnowany i pokrywa‑
ny specjalnym podkładem. Na tak przygotowaną
powierzchnię przenoszono wzór, który wypeł‑
niano farbami na bazie naturalnych pigmentów,
wody i kleju króliczego.
W pracach brali udział wolontariusze z całego
świata, głównie z Polski, USA, Francji, Niemiec
i Izraela. Warsztaty odbywały się w zabytko‑
wych synagogach we Wrocławiu, Krakowie, Ka‑
zimierzu Dolnym, Rzeszowie, Sejnach, Gdań‑
sku i Szczebrzeszynie. W skansenie w Sanoku
z jodłowych bali wykonano konstrukcję dachu.
Na koniec, w muzeum wolontariusze ozdobili
polichromiami drewnianą bimę – podest prze‑
znaczony do czytania Tory.
Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN; ul. Mor‑
dechaja Anielewicza 6, Warszawa; www.polin.pl
Państwo dające schronienie
Galeria Miasteczko, fot. M. Starowieyska, D. Golik
Projekt: Gwoździec Re!Konstrukcja
Galeria Paradisus Iudaeorum, fot. M. Starowieyska, D. Golik
g o d n e p o l e c e n i a
26
Świat Rezydencji 5-6/2022